Wiąże się głównie z obecnością przeciwciał przeciwplemnikowych(antisperm antibody, ASA), w nasieniu i/lub w surowicy krwi, przeciwko różnym elementom plemników takim jak główka(zwłaszcza co ważne akrosom), część pośrednia lub wit­ka.Fizjologicznie na plemnikach nie ma czasteczek MHC I i II brak antygenów grupowych krwi.Poza tym plemniki przedostające się do jakmy brzusznej są fagocytowane,a w wydzielinie dróg znajdują się naturalne przeciwciała blokujące wiążące się do plemników.Ważna jest także aktywacja limfocytów T supresorowych,tłumiące odpowiedz przeciw plemnikom.
 Przy prawidłowej produkcji nasienia może występo­wać mechaniczna przeszkoda w drogach wyprowadza­jących (np. w następstwie wazektomii, wrodzonego braku dróg wyprowadzających nasienie), po stanach zapalnych, (np. po zapaleniu jądra i najądrza) lub urazach mechanicznych. W wielu przypadkach jednak nie stwierdza się żadnej z wymienionych powyżej niepra­widłowości ani zaburzeń endokrynologicznych.

Przeciwciała skierowane przeciwko nasieniu są odpowiedzialne za 6-7% przypadków niepłodności męskiej, co czyni je jedną z najczęstszych jej przy­czyn i zobowiązuje, we wszystkich przypadkach, do skrupulatnej diagnostyki tego schorzenia.Znaczenie posiada głównie miejscowa odpowiedz immunologiczna-przeciwciała klasy Ig A,reszta stanowi ok 1 %.

Przeciwciała te mogą powodować:
-zahamowanie ruchu postępowego plemników poprzez kotwiczenie ich do miceli śluzu(zjawisko bicia witki,shaking phenomenon)
-upośledzenie penetracji śluzu szyjkowego,
-wywołanie przedwczesnej reakcji akrosomalnej
-zahamowanie zdolności do przylegania plemników do oolemy
-wywoływanie poronien (wzrost ojcowskich cząsteczek MHC na trofoblaście,)

Niektóre powody nieplodności o podłożu immunologicznym:
- Żylaki powrózka nasiennego dotyczą od 15% do 20% wszystkich mężczyzn oraz 25% do 40% mężczyzn niepłodnych.Badania wykazują, że żylaki powrózka nasiennego mogą stopniowo coraz bardziej pogarszać jakość plemników oraz zmniejszać płodność u mężczyzn, chociaż mechanizm tego procesu pozostaje nieznany. Sugeruje się, że nadmiar krwi zalegający w rozszerzonych żyłach powrózka nasiennego powoduje ocieplenie jąder prowadząc do zaburzenia budowy i ruchliwości plemników,a takze zmiany antygenowości plemników,zwłaszcza jej zwiększenia.
-Podwyższona temperatura może także zablokować enzymy zawarte w akrosomie, a tym samym uniemożliwić zapłodnienie.
-Zakażenia i urazy i stany chorobowe takei jak np nadżerki są częstą przyczyną niepłodności. Zakażenia przenoszone drogą płciową, szczególnie powtarzające się zakażenia Chlamydia trachomatis czy Mycoplasma hominis ,schistosomatozamogą wywołać powikłania, prowadzące nawet do trwałej niepłodności,mozliwa jest reakcja krzyżowa i wzrost IFN- gamma
-ekspozycja żoładkowo-jelitowa na plemniki u kobiet,
-wasektomia,
-homoseksualizm
-rzadkie ejakulacje-plemniki "przechwytują" antygeny nabłonkowe w najądrzu,zwiększając swoją antygenowość.

Diagnostyka:

Obecność ASA powinna zostać wykryta w czasie rutynowego, wstęp­nego badania nasienia. Występowanie przeciwciał na powierzchni plemników jest wykrywane z łatwością przy pomocy testu immunologicznego (Immunobead test -IBT), który polega na wiązaniu plemników z kulkami poliakrylamidowymi, pokrytymi w sposób kowalentny immunoglobulinami króliczymi, skierowanymi przeciwko białkom ludzkim. Można określić stopień procentowy wiązania plemników z przeciwciałami w klasach IgG, IgA lub l g M oraz lokalizację tych przeciwciał (główka, część pośrednia, witka). Obecność przeciwciał w nasieniu, śluzie szyjkowym lub surowicy krwi można stwierdzić poprzez inkubacje prawidłowego nasienia z powyższymi płynami ustrojowymi (tak zwany pośredni odczyn IBT). Prostym testem jest test kontaktowy śluz szyjkowy-nasienie-po wymieszaniu kropli nasienie w śluzie można zaobserwować zjawisko bicia witki prz zawartości ASA w jednym z nich.